Tóm tắt Công văn 5879/BXD-KTXD năm 2023 về thực hiện điều chỉnh giá hợp đồng thi công xây dựng

Công văn 5879/BXD-KTXD do Bộ Xây dựng ban hành là văn bản hướng dẫn quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc thực tế liên quan đến việc điều chỉnh giá hợp đồng thi công xây dựng. Văn bản này đưa ra các nguyên tắc, căn cứ pháp lý và phương pháp thực hiện nhằm bảo đảm quyền lợi hợp pháp của các bên tham gia hợp đồng, đồng thời tuân thủ đúng quy định của pháp luật về quản lý chi phí đầu tư xây dựng.

Các căn cứ pháp lý áp dụng trong điều chỉnh giá hợp đồng

Việc điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng phải được thực hiện dựa trên các cơ sở pháp lý vững chắc và các thỏa thuận đã ký kết giữa các bên:

• Luật Xây dựng và các văn bản quy phạm pháp luật hướng dẫn thi hành Luật Xây dựng qua các thời kỳ tương ứng với thời điểm ký kết hợp đồng.
• Nghị định số 37/2015/NĐ-CP quy định chi tiết về hợp đồng xây dựng và Nghị định số 50/2021/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 37/2015/NĐ-CP.
• Các thông tư hướng dẫn của Bộ Xây dựng về quản lý chi phí đầu tư xây dựng và phương pháp điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng.
• Các nội dung thỏa thuận cụ thể trong hợp đồng xây dựng đã ký kết, bao gồm cả hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu và các phụ lục hợp đồng kèm theo.

Nguyên tắc cốt lõi khi thực hiện điều chỉnh giá hợp đồng thi công

Bộ Xây dựng nhấn mạnh các nguyên tắc bắt buộc phải tuân thủ khi tiến hành điều chỉnh giá hợp đồng:

• Sự thống nhất trong hợp đồng: Việc điều chỉnh giá chỉ được thực hiện đối với các trường hợp đã được các bên thỏa thuận rõ ràng trong nội dung hợp đồng và phải phù hợp với quy định của pháp luật tại thời điểm ký kết hợp đồng.
• Phạm vi điều chỉnh: Nội dung điều chỉnh giá phải nằm trong phạm vi công việc của hợp đồng đã ký. Đối với những khối lượng công việc phát sinh ngoài phạm vi hợp đồng, các bên phải tiến hành thương thảo, thỏa thuận và ký kết phụ lục hợp đồng bổ sung trước khi thực hiện.
• Không vượt tổng mức đầu tư: Việc điều chỉnh giá hợp đồng không được làm vượt tổng mức đầu tư đã được phê duyệt, trừ trường hợp được người có thẩm quyền quyết định đầu tư cho phép theo quy định của pháp luật hiện hành.
• Thời gian thực hiện: Việc điều chỉnh giá phải được thực hiện trong thời gian thực hiện hợp đồng còn hiệu lực, bao gồm cả thời gian được gia hạn hợp pháp theo quy định.

Phương pháp và nội dung điều chỉnh giá cụ thể

Công văn hướng dẫn chi tiết về cách thức xác định và áp dụng các phương pháp điều chỉnh giá nhằm bảo đảm tính chính xác và khách quan:

• Phương pháp bù trừ trực tiếp: Áp dụng đối với các loại vật liệu, nhiên liệu có biến động giá lớn trên thị trường. Việc tính toán bù trừ dựa trên chênh lệch giữa giá vật liệu tại thời điểm tính toán (do cơ quan nhà nước có thẩm quyền công bố hoặc theo hóa đơn chứng từ hợp lệ) và giá vật liệu trong hợp đồng gốc.
• Phương pháp sử dụng công thức điều chỉnh giá: Sử dụng các chỉ số giá xây dựng do Tổng cục Thống kê hoặc Sở Xây dựng địa phương công bố. Công thức điều chỉnh phải được quy định rõ ràng trong hợp đồng, bao gồm các hệ số trọng số phản ánh đúng cơ cấu chi phí của gói thầu.
• Xử lý biến động giá nguyên liệu, nhiên liệu và vật liệu xây dựng: Đối với các hợp đồng áp dụng đơn giá điều chỉnh, các bên cần xác định rõ thời điểm biến động giá để áp dụng chỉ số giá hoặc đơn giá công bố cho phù hợp, tránh việc áp dụng tùy tiện gây thất thoát ngân sách hoặc tranh chấp không đáng có.

Trách nhiệm của các bên liên quan trong quá trình thực hiện

Để bảo đảm tính minh bạch và đúng pháp luật, Bộ Xây dựng yêu cầu các bên thực hiện nghiêm túc trách nhiệm của mình:

• Chủ đầu tư: Có trách nhiệm rà soát, xác định tính chính xác của hồ sơ yêu cầu điều chỉnh giá do nhà thầu lập; tổ chức thẩm định, phê duyệt hoặc trình cấp có thẩm quyền phê duyệt dự toán chi phí phát sinh theo đúng quy định.
• Nhà thầu thi công: Có trách nhiệm cung cấp đầy đủ hồ sơ, chứng từ, tài liệu chứng minh nguồn gốc, xuất xứ, giá cả vật tư, thiết bị đưa vào công trình và chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính trung thực của các số liệu cung cấp.
• Cơ quan quản lý nhà nước tại địa phương: Cần kịp thời công bố chỉ số giá xây dựng, giá vật liệu xây dựng sát với diễn biến thực tế của thị trường để làm cơ sở cho các chủ đầu tư và nhà thầu áp dụng điều chỉnh giá hợp đồng một cách khách quan, chính xác.